debe başlıkları

yepisyeniydi21
profili

  • kampüsü iyi olan üniversiteler

    (bkz: nişantaşı üniversitesi)

    hayret nasıl yazılmamış.
    muhakkak ki e-6'nın kenarında muhteşem karayolu ve bitişik nizam apartman manzarasıyla istanbul'un ruhunu en iyi yaşayabileceğiniz üniversite kampüsüdür.

  • abd'nin türkiye'yi işgal etmesi an meselesi

    şu kısmı hoşuma giden fantastik yazı:
    "adana büyükşehir belediye başkanı zeydan karalar da istanbullu seçmene kebap yedirecekmiş"

    gerisi açıkca yalan dolan ve iftira ama, umarım bu doğrudur.

  • ak parti'yi yedirmeyeceğiz

    mal mısınız yavrucuğum, yoksa ortaokul bebesi mi?
    bir dava varsa o da ancak uygarlık davasıdır. dava diye diye iğfal etmişler zihninizi, kendi saltanat kayıklarını yüzdürüp keselerini dolduruyor adamlar yıllardır.
    az uyanık olun gözünüzü açın. hangi ülke böyle hamasetle, saçma ideolojiyle üç adım ileri yol almış.
    asıl dava üretimle olur, özgürlükle olur, pozitif bilimle, akılla olur. bunların hiç birisi de yok sizin içi boş davada... üretim yerine ihale, inşaat, bahşiş, komisyon, bilim diye sülük ve muska, liyakat yerine torpil, adam kayırma, damat ekonomisi... aha bu işte sizin dava...

  • apple ürünü kullananların ortak özelliği

    "samsung/huawei/şaomi ürünü kullananların ortak özelliği" diye başlık açmamaları. bana ne başkasının ne kullandığından.

  • ahmet kural

    ama çok aşık bakıyüür,
    ama çok yahuşuklu,
    ama çok espiriliy,
    ama ama
    ...

    hödüğün tekiymiş işte.
    yüz verdik ayıya geldi sıçtı halıya hesabı.

  • türkiye'yi bir koku ile anlatmak

    çiçek yağında salçayla kavrulan soğan kokusu. hem de böyle kesif kesif sinmiş ülkenin her yerine.

  • kahvaltıdaki favori besin

    nutella ne lan?
    şu memlekette ezine tam yağlı klasik beyaz peynir tüm diğer kahvaltılıkları evire çevire döver atar, ardına bile bakmaz.
    (bkz: ezine peyniri)

  • dünya mü'minin zindanı kafirin de cennetidir

    müminim diye dolananlar niye herkese cehennem yapmaya çalışıyor bu dünyayı. onu anlamıyorum yalnız?

    yallah herkes kendi cennetine.

  • dolar tekrar 2 lira olsa alınacaklar

    hiç unutmuyorum 2014 yılı ortasına yakın bu memleketin gidişi gidiş değil diye düşünerek bist'deki varı yoğu satıp 1.99'dan dolar almıştım. endeks 75.000 civarıydı. banka dolar mevduatına %1.75 faiz veriyordu hatta.

    o günden beri de almaya devam ediyorum. en son %4.5 gördüm faizi. abd bu yıl 2, 2019'da da 3-4 faiz artışı daha yapacak. faiz %6'yı rahat görür. 100.000 usd'nin aylık faizi tl olarak 3.000 lira yapar brüt. anapara desen 200.000'den 660.000'e çıkmış.

    yine 2 olsa, yine alırım. hatta arabayı filan da değiştirmem. kredi çekip daha çok dolar alırım.

    allah bereket versin.

  • 28 ağustos 2018 konutta yeni kampanya açıklanması

    bugün 100.000 usd parayı türk hazinesinin eurobonduna yatırsan %8 faiz alıyorsun. kabaca ayda 4 bin tl dolar faizi. anaparan da dolar olarak duruyor.
    bugün 600.000 tl ödeyip alacağın bir evi en fazla 1.500 tl kiraya verirsin.
    yatırım için bu fiyatlara ev alan safi salaktır. oturmak için uygun muhitte ev almak içinse biraz daha beklenilmeli bence.
    kolay gelsin müteahhit arkadaşlara. borçlu yakalanan şirketleri yakında duyarız.

    edit: çok soru geldi. bu eurobondları bankalardan alabilirsiniz arkadaşlar. ama unutmayın tahvil hesaplamasının iskonto mantığından dolayı değerleri düzenli artmaz, aksine dalgalanır. ama vade sonuna kadar beklerseniz bu faizi alırsınız dolar üzerinden.

    eurobond oranları bu linkte var: bloomberght

  • milli görüş'le ittifak yapan atatürkçü parti

    siyasette olur böyle şeyler.
    memleketin istikbali için şeytanla bile ittifak yapılsa yeridir. atatürk de ülkenin bekası için niceleriyle ittifak yaptı kurtuluş savaşında.
    teröristle kucaklaşanları, bando mızıka megri megri oynaşanları üzmüş anlaşılan.

    helal olsun dedirten parti.

  • yapay zekanın ele geçireceği meslekler

    müjdeyi veriyorum:
    taksi şoförü diye bir meslek göremeyeceğiz gelecekte.

    kesin bilgi yayalım.

  • 1 aralık 2017 graham fuller yakalama kararı

    o baby!
    tam ortadoğuda kartlar tekrar dağıtılıyor diyeceğim, bir gülme alıyor.

  • gelir vergisi diliminin %30'a yükselmesi

    maaşı az biraz fazla olanları 2.500 tl civarı etkiler. hele karı koca çalışıyorsa 5.000 tl.
    gündeme bile gelmiyor. uyduruk 300-500 tl mtv'yi konuşuyor herkes. sendikalar ne işe yarıyor bu ülkede, malum zaten.

  • beethoven dinleyip dostoyevski okurken şarap içmek

    zevksizlik belirtisidir.
    dosto en iyi çaykovski ve votka ile gider.
    beethoven dinlerken likör içilir ve rilke okunur.
    şarap içerken ise debussy dinlenmeli ve balzac okunmalıdır.
    bense ilhan irem dinlerken oğuz atay okuyor ve çay içerek ağlıyorum şu an, biliyor musun...

  • yapay zeka kuzey kore'den daha ciddi bir tehdit

    tesla'nın da ceo'su olan elon musk'ın twitterdan duyurduğu vecizesi;
    "yapay zekanın güvenirliğiyle ilgilenmiyorsanız, ilgilenmelisiniz. kuzey kore'den daha ciddi bir tehdit. sonunda makinalar kazanacak"

    sonraki twit ise,
    "hiç kimse kontrol edilmekten hoşlanmaz ama her şey (arabalar, uçaklar, yemekler, ilaçlar...) insanı düzene sokan tehlikelerdir. yapay zeka da..."

    geçmişte de musk, yapay zeka karşıtı düzen öngörüsüyle, caddelere inerek insanları öldürmeye başlayana kadar, robotların tehdit edici unsurlar olduğunun fark edilmeyeceğini iddia etmişti.

    haber

    gelişmiş bir yapay zeka'nın da kontrol edilmekten hoşlanmayabileceği ve yeterinden fazla geliştiğinde de kendi kişisel gündemine sahip olabileceği düşüncesi, bugün absürd gelse de bir gün yüzleşmemizin gerekebileceği bir durum bence de. üç robot yasası filan güzel de robotların (yapay zekaların) bundan haberi var mı?

  • magmaya kadar kazarak enerji elde etmek

    jeotermal neydi? jeotermal sevgiydi, emekti.

  • tapu güvencesinin kaldırılması

    son yasa taslağı ile oluşması mümkün olan fiili durumdur.

    yeni düzenlemeye göre 6306 sayılı yasa kapsamında afet riski altındaki alanlar, kentsel dönüşüm alanları, jeolojik açıdan sakıncalı bölgelerdeki gayrimenkuller sertifikalandırılarak menkul değere dönüştürülecek ve bu sertifikalar oluşturulacak imar borsasında alınıp satılabilecek.

    yasa taslağına göre kamu idareleri bir alan için imar planı veya plan tadilatı yaptığında oluşan değer artışının yüzde 40'ının kamuya aktarılması öngörülüyor. bu payın ödenmesi için yurttaşların tapusu ipotek altına alınacak.

    yani, 40 yıldır oturduğunuz evinizi önce bu kapsama alacaklar. ardından öde bakalım değeri arttı 400 bin diyecekler. ödeyemezseniz de evinizin yarısını başkalarına satıp devlete gelir kaydedecekler, sizin onayınızı almadan.

    ilgili haber

    mülkiyet hakkımız da elden gidiyor. ülkeye en harbisinden kapitalist bir komunizm geliyor. nasıl fantastik bir ülkeysek...

  • emlak balonu

    bu başlığı bir süredir takip ediyorum. okuduklarımı toparlayıp bu konuda düşündüklerimi de paylaşmak istedim. insanlar daha çok kendi pozisyonlarına göre yorumlama eğiliminde konuyu malum. evi olmayan balon var diyor, ev sahibi, mortgage borçlusu yok diyor. müteahhit, yandaş tayfa balon diyenle aklınca dalga geçmeye çalışıyor. finans ve ekonomi konularıyla ilgiliyim ve emlak piyasasını da amatörce takip ediyorum. buyurun, durumunuz varsa okuyun lütfen.

    öncelikle, kişisel görüşüm istanbul özelinde türkiye emlak balonumuz dünyanın pek çok ülkesinde defalarca yaşanmış fiyat balonlarından birisidir. sadece emlakta değil, tüm fiyat balonlarında fiyatı şişen meta bir yerde gerçek işleviyle bağını koparır ve sanallaşmaya başlar. talep reel tabanından kopar ve tamamen spekülatif hale gelir. ardından piyasadaki alternatif araçların potansiyel getirileri yükselince bu spekülatif talep söner ve fiyatlar hacimsiz şekilde düşer. ortalık durulup metanın işlevine uygun talep gelince de yeni bir fiyat seviyesinde arz ve talep tekrar dengelenir. bu da bir tür ekonomik döngüdür.

    1999-2000 yıllarında imkb böyle sanal bir yükselişe sahne olmuştu örneğin. düşük faiz, sabit dalgalı kur politikasıyla enflasyonla mücadeleye kalkmıştı o dönemdeki hükümet. para gidecek yer bulamayınca borsaya akmıştı. sonra bir gecede çökmüştü. konut piyasasındaki durumu lale çılgınlığından çok o duruma benzetiyorum ben. son on yıldır döviz kuru neredeyse sabitti ve faizler de düşüktü. borsadan ağzı yanan yatırımcı emlak sektörüne yöneldi. reel talebin üzerine bu spekülatif talep de binince fiyatlar özellikle istanbul'da uçuşa geçti. tatlı karı gören her sektörden insan buraya yığıldı. geçmişteki turizm ve tekstil sektörlerindeki çılgınlığı bile aştı aşırı yatırımlar. ama bu sistemde de sonunda arbitraj imkanı tükenecek. aşırı yatırımdan dolayı piyasanın sanallaşmasıyla talep duracak, emlak da kusura bakmayın ama, son alanın elinde patlayacak.

    türkiye bu tür bir durumu daha önce tecrübe etmediği için insanlara masal gibi geliyor. bir benzeri 90'lı yıllarda tokyo'da yaşandı mesela. 30 yıldır toparlanamadı orada emlak piyasası. japonya örneğinde mevcut olan öncül koşulların büyük kısmı bizde de var maalesef. ingilizcesi yetenler için japonya örneği . neymiş bunlar; düşük faizler, vergi politikalarındaki avantajlar, kiracıları koruyan yasal altyapı, tasarruf eğilimindeki değişimler. sonraki döneme özel isim de koymuşlar, 'ushinawareta junen', yani kayıp on yıl diyor japonlar. japonya emlak balonu linki. abd, ispanya, yunanistan örnekleri var sonra ki, çok düşük faizlere ve teşviklere rağmen bu piyasalar da toparlanamadı hala. yunanistan'da 7 yıldır emlak fiyatları düşüşte, yeni inşaat izinleri de düşmesine rağmen. %45 düşmüş 2007'ye göre. yunanistan. ispanya'da %30 düşmüş. türkiye'de ise, sıkı durun son 6 yılda %220 artmış konut fiyat endeksi. türkiye endeksi. emlakçılar, inşaatçılar ve onlardan beslenen medya bu konuyu haliyle gündeme getirmiyor.

    türkiye'de halen ev sahipliği oranının düşük olduğu ve nüfusun arttığı da doğrudur. ama sabit gelirli orta sınıfın, memurun be küçük esnafın giderek alta doğru kaydığı son 10 yılda, talep yaratacak kesim de giderek daralıyor. ekonomik büyümenin kaymağını yiyen kesim ise bahçeşehir'le, ataşehir'le nitelikli konuta doymuş durumda. devlet ise toki vasıtasıyla düşük gelirlilere konut üretmeliyken, özellikle istanbul'da kamu arazilerini rezidanslara pazarlayarak inşaat baronları yaratmayı tercih ediyor. istanbul'u ranta ve müteahhitlere terk eden toki'nin düşük gelirlilere burada yaptığı proje sayısı 3-5 tane sadece. onlar da kentin dışında alakasız yerlerde. anadolu'da pek çok şehirde dağ başlarına yaptırdığı konutlar ise düşük kaliteli, 2-3 yılda dökülmeye başlıyor ve haliyle tercih edilmiyor. bir başka sıkıntı 60'lı yıllardan beri gecekondularla yağmalanan kamu arazilerinden doğan ranta devletin göz yummasıdır. talan edilen arsalar bugünkü balonun da başlangıç noktasıdır. bu arsalar kentin periferisinden merkeze doğru kayarken artan arsa rantı inşaat çılgınlığını da tetiklemiştir. belki de son yılların en olumlu projelerinden olabilecek olan fikirtepe dönüşümü de özkaynaksız çakal müteahhitlere kurban edilmiştir.

    özellikle emlak'a yatırım yapmış, çoğu mortgage borçlusu arkadaşların çeşitli itirazları var, kimi haklı kimi abartılı. biraz onlara da klavye yıpratalım...

    1- evler, köyden kente göçenlerin anadolu'daki varlıklarıyla fonlanıyor deniyor. alt-orta gelir grupları için doğru. merkezi lokasyonlar ve rezidanslar için yanlış. bir de bu 90'lar için tamamen doğru bir tespitken hız kestiğini düşünüyorum son yıllarda. tarımda yaşanan krizden ve teşviklerin arazi büyüklüğüyle sınırlı olmasından dolayı tarım arazileri eskisi kadar para etmiyor artık.

    2- inşaat maliyetli bir iş, fiyatların maliyet boyutu da var deniliyor. 2016 yılında resmi gazetede betonarme karkas için 1. sınıf metrekare inşaat maliyeti minimum 774, maksimum ise 851 lira olarak açıklandı. bu kaba inşaat maliyetidir. 120 metrekare bir daire için en fazla 100 bin tl yapar. bir o kadar da ince işçilik olduğunu varsayalım ki, çoğu müteahhit 40-50 bine hallediyor bunları ya, 200 bin diyelim arsa hariç. arsa sahibiyle %40-60 civarında anlaşılıyor genelde. lokasyona ve piyasa durumuna 10 dairenin 4-6 tanesi arsa sahibine kalıyor. elbette bağdat caddesi gibi lokasyonlarda oranlar değişebiliyor. biz hesaplama kolaylığı açısından ortalama %50 verdiğini varsayalım ve basit/adi/ilkokul matematiğini buna göre kuralım. 10 daire için toplam inşaat maliyeti 2 milyon tl olacaktır. müteahhite 5 daire kaldığına göre 2 milyon bölü 5'ten 400 bin maliyeti var. bir de 2 milyonun yıllık fonlama/fırsat maliyeti olarak %10 alalım ve inşaat bir yılda bitti diyelim. toplam maliyet 2.200 bin oldu. ortalama maliyet ise 440 bin. müteahhidimiz 5 dairenin 3'ünü 750 bin seviyesinden satarsa tüm masrafını çıkartır ve diğer 2 daireyi sıkışana kadar etiket fiyatıyla elinde tutabilir. nasılsa emlaktaki artış tüm diğer alternatif yatırım araçlarından yüksektir o gün için. aslında toprak sahibinin de konumu budur. mevcut koşullarda aldığı evleri satsa neye yatıracak ki? kentsel dönüşümden dolayı kiraları zaten inşaatçılar ödüyor ve kiralar uçtu kaçtı. peki nereye kadar bu döngü devam eder? el-cevap, alternatif yatırım araçlarının getirisi artana kadar elbette.

    çok uzun vadede bu araçların getiri eğrileri yakınsama eğilimindedir. bono faizinin getirisi ile altının, emlakın, emtiaların getirileri eninde sonunda birbirine yaklaşacaktır. yani kabaca majör merkez bankaları faiz artırımına gitmeye başladığında emlak piyasasındaki spekülatif talep çekilecek ve toprak sahibi/müteahhit ev fiyatları yerinde sayarken faizden/dövizden elde edilen kazançları görerek nakde dönmek için emlakı elden çıkarmaya çalışacaktır.

    3- mortgage büyüklüğü bizde az, bankalar etkilenmez diyenler var. bankalar için nakit akışı önemlidir. nakit dengesi bozulunca en güçlü banka bile sıkıntıya girer. ekonomik krizin tetikleyeceği bir iflas ve işsizlik dalgası en çok da bankacılık sektörünü etkileyecektir. mevcut yasal durumda batık krediler karşılığında ellerinde kalan evleri ekspertiz fiyatlarının altına satabilmeleri mümkün değil. ama 2-3 yılda bir yaptırdıkları ekspertiz değerleri düşmeye başladığında ucuza satarak nakit durumlarını düzeltmek isteyecekler. yani yükselişi destekledikleri gibi, fiyat düşüşünü de hızlandırıcı etkisi olacak bankaların piyasa tersine döndüğünde.

    4- bu evleri kim alıyor sorusun alternatif yanıt. ticaret erbabı ucuz finansman için hileli konut alımı yapıyor. a ticari kişisi kendi konutunu b kişisine sahte satış yapıyor ve finansman maliyetini neredeyse yarı yarıya düşürüyor. b kişisi de kendi evini a kişisine satıyor vs. ticari kredi faizleri yıllık %15-20 iken mortgage faizleri malum %8-10 civarında. ayrıca 10 yıllık ticari krediyi hiç bir banka da vermiyor. geçen hafta hatırlarsanız süzer plazada polisin müdahil olduğu mafyatik bir kavga vardı da vadeli aldığı konutu bankaya teminat verip kredi alan ve çekleri ödemeyen bir şirket çıkmıştı arkasından. finansal açıdan bitik olan bu şirketin bankaya da ödeme yapacağını sanmıyorum.

    5- döviz bazında fiyatlar düşüyor, yabancılar ev almaya gelirler mi? daha da düşmesi bekleniyorsa gelmezler. alanlar da portföy yatırımı mantığıyla geldikleri için pişman olacak zaten. araplar ve ruslar petrol fiyatlarının düşüşünden dolayı nakde sıkışmış durumda. kriz uzun sürer ve realize edemezlerse pozisyonlarını bir 20 yıl daha gelmezler buralara.

    6- nüfus artıyor, insanlar evleniyor, peki nerede çiftleşecek bu gençler. aslında reel konut talebi büyük oranda bu tür bir sosyolojik gerçeğin üzerinde duruyor. ama ben kimsenin ev bulamadığı için evlenemediğini duymadım. anadolu'nun ücra köylerinde filan oluyor bu durum sadece. tüik 2010 yılında yayınlaması gereken konut istatistiklerini yayınlamamış. ülkenin gerçekten de konut açığı var mı bilemiyoruz o yüzden. ev alma imkanı olmayan da kiracı oluyor sonuçta. reel gelirleri düşen orta gelir grubunun da zaten ev alabilme imkanı kalmadı istanbul'da. alacak olsa bile mevcut stok yeterli bunun için. kaliteli konut sayısı yetersiz derseniz, bu doğru bir tespit ve kentsel dönüşüm de bu konuyu çözmek için var. kentsel dönüşümle üretilen ilave konutlar da balonu şişiren bir başka faktör.

    7- beklenen büyük istanbul depremi ve deprem sigortası gerçeği de arada gündeme geliyor. şunu unutmamak lazım ki, eviniz depremden zarar görürse sigorta sadece inşaat maliyetini size öder. bir milyonluk da olsa 300 binlik de ödeyeceği tutar 150-200 bin civarında kalır. altyapısı çökmüş bir muhitte, yıllarca inşaat gürültüsü ve çeşitli sıkıntılarla yaşamak için yeni konut yaptırır mısınız peki? başka yere taşınacak olsanız bu 150-200 bin ile ev alabilir misiniz? bence 300-400'e alabilirsiniz böyle dönemlerde. yani 99 depreminde olduğu gibi %50-60 civarında fiyatlar lokal olarak düşecektir. deprem ise muhakkak olacak. istanbul tarihinde 200-250 yılda bir büyük depremler olmuş ve bilinen tarihte şehir 3-4 kez yeniden kurulmuş zaten.

    8- kenar semtlerdeki siteler, markalı konutlar, kaliteli ve akıllı binalar çok güzel gelsenize. aslında herkes kentin göbeğindeki kaliteli konutlarda oturmak istiyor ama arsa fiyatları buna müsade etmediği için çeşitli tali avantajlarla akllıları çeliniyor. köprüye 10 dakika diye kentin 30 km dışından ev satıyorlar vatandaşa. havuz, yeşil alan, akıllı bina filan güzel ama, o aidatlar ne olacak uzun vadede? bu güzelim binaların pek çok avrupa ülkesinde 70'li, 80'li yıllarda banliyölere yapılan siteler, uydu kentler gibi zamanla yıpranacağını, ıssızlaşacağını ve terkedileceğini düşünüyorum. aidatlar ödenmeyecek, sosyal tesisler, spor tesisleri dökülmeye başlayacak, güvenlik tavsayacak ve düzgün insanların kaçmaya başlamasıyla bu havalı isimli siteler muhitin aslına dönecek. bu yüzden uzun vadede yapılabilecek en kötü yatırım şehir dışındaki 20 metrekare arsa payına yüzbinler gömmek sanırım.

    9- balon var mı, yok mu? bence istanbul'da lokal olarak ve markalı projelerde bir balon var. kurtköyde yok belki, ama samandıra'da var. balon patlayınca ne olacak peki? bütçesine uygun ikamet amaçlı konut alanlara hiç bir şey olmaz. 15-20 yıllık vadeyi gözeterek yatırım yapmış olanlar da yırtar. ama geliri olmadan borçla aldığı emlakı 3-5 seneye fiyatı artar satarım diye niyetlenenler ayvayı yer. gelirine göre aşırı borçlananlar ise, işsiz kalırsa veya iflas ederse eldekinden de olur.

    10- balon illa patlar mı? ekonomik kriz şok şeklinde vurmazsa, iyi senaryoya göre patlama yerine yavaşça sönebilir de. fiyatlar sabit kalır ya da %10-15 geriler ve 5-6 yıl enflasyon ve kur karşısında yavaşça erir. 3 yıl fiyatın artmaması zaten %30 düşüş demektir. istanbul için hesaplanan %50 civarındaki sanal artış da bu şekilde düzeltilmiş olur. ama hükümetin son ana kadar inşaat sektörünü desteklemek için çabalaması riskli marjinal noktalara doğru sürüklüyor bizi. tüm diğer sektörleri inşaata feda edecekler korkarım. bu durumdaysa kimi bölgelerde %60 civarında reel bir düşüş şoku gelebilir sanki panik satışlarında. abartılı diyenler mortgage krizinde detroit'te konut fiyatları ne olmuş diye bakabilir. aha da link. 2008'den beri fiyatlar inşaat maliyetlerine inmiş neredeyse ama alan da yok satan da.

    11- makro ekonomik açıdan emlak balonunu da patlatacak krize doğru mu gidiyoruz? hükümet dünyada artışa geçen faiz oranlarına yanıt olarak yüksek kur ve düşük faize dayalı yeni bir modele geçerek ithalatı düşürüp ihracatı arttırmayı deniyor. son aylarda döviz kurundaki artışa tcmb'nin müdahale etmemesinin bir nedeni dolar endeksindeki artışsa bir nedeni de bu. fed, boj, ecb faiz arttırırken bizim siyasi veya ideolojik saiklerle arttırmamamız bir anlamda bu merkez bankalarına yani uluslararası konjonktüre, piyasalara kafa tutmak oluyor. sonuçları geçmişte hep çok acı oldu bu yaklaşımın. bu sefer de farklı olacak değil. ülkede büyük bir kriz yaşanır ve bunu bir resesyon dönemi izlerse emlak bu işten en zararlı çıkacak sektörlerden birisidir. faiz artışları rutin haline gelir ve risk primimiz (cds) de artarsa, yandı gülüm keten helva. 2001 krizindeki şansımız dünyadaki parasal genişlemeye denk gelmesiydi. bu şekilde çabuk toparlanabildik. ama parasal daralma döneminde yaşayacağımız yerel bir ekonomik kriz büyük ihtimal uzun bir resesyona girmemize neden olacaktır. bu ise, artan çalışma yaşındaki nüfusla beraber işsizliğin artması, sosyal sıkıntıların ağırlaşması, toplumsal yapıların, hatta ailelerin dağılması anlamına gelir.

    nacizane önerilerim ise;

    sevgili türkiye cumhuriyet merkez bankası, şimdi sakin ol ve elindeki faiz silahını yavaşça yere/piyasaya bırak. dünya ile, piyasa ile inatlaşma.

    sevgili küçük yatırımcı, emlak yatırımcı yaparken 3-4-5 kere düşün. iyi lokasyon ve bütçene uyan uygun fiyat bulursan fazla borçlanmadan uzun vadeyi düşünerek alım yap.

    sevgili barınma amacıyla ev bakan orta/alt gelirli, acele etme, borca batma, tasarruf et, birikim yap. yarısından fazla borçlanacağın mortgage'a girme. krizi var, işsizliği var bunun.

    sevgili devlet, senin biricik evladın bu gözü doymayan müteahhitler mi? rantiyeler, hırsız toprak sahipleri mi? az şu toki'ye, piyasaya çeki düzen ver lütfen. rant gelirini de vergileyecek bir yöntem geliştir, dar gelirlinin konut sahibi olabileceği sahici teşvikleri ver.

    ve iktidar... ey muktedirler, çarçabuk vasıfsız danışmanlardan kurtulun. namuslu ve becerikli insanları istihdam edin. kamunun, halkın, devletin, tüyü bitmemiş yetimin malına sahip çıkın. bunları yapamıyorsanız da istifade etmeyi bırakın, istifa edin. kriz gelince siz, biz ayırmadan akp, chp, mhp gözetmeden çökecek tepemize çünkü.

    son olarak, düzgün eğitim almış, saygın meslek sahibi insanlar sabit gelirleriyle bu evleri alamıyorsa ki, alamıyor. bu işte bir yanlışlık vardır, bu fiyatlar hatalıdır. geriye kalanlar, mafyası, hırsızı, arabı ve rantiyesi beraberce takılın, size mutluluklar. bakın ne güzel yazılmış şurada da (#64199257).

    biraz dağınık yazdım ama derdimi anlatabildim sanırım.

  • bir emekli maaşı ile bir buçuk buzdolabı alınıyor

    makro ekonomiden hatırladığım kadarıyla sanırım lorenz bu durumu bir analizle göstermişti. uzun vadede teknolojik aletlerin fiyatları göreceli olarak düşme eğilimindedir. örneğin 80'li yıllarda buzdolabı, televizyon gibi aletlerin fiyatları göreceli olarak o kadar yüksekti ki, insanlar senet sepet taksite girerek ancak alabilirdi. bu sadece ülkemize özgü bir durum da değildi. daha iyi hatırlayacağınız cep telefonu fiyatlarına da bakılabilir. 90'ların ortasında o dandik ericsonn, nokia fiyatları neydi öyle. şimdi onca vergiye rağmen kolayca alınabilen bir metaya dönüştü telefon. yeni icatlar, teknolojik sıçramalar önce yüksek fiyatlardan piyasaya sunuluyor, ardından pazar dilimleri doydukça, inovatif gelişmelerle fiyatlar aşağıya iniyor. schumpeter'in inovasyon döngüleri gibi.

    özet geçersek, bu ucuzlamanın hikmeti iktidarlar değil, iktisat teorisindeki inovasyon döngüleridir.