lunacarski1
profili

  • dümdüz uçan uçak uzaya mı gider sorunsalı

    ya ne stall'ı aq ne angle of attack'i kardeşim salak mısın sen? belli ki aerospace okuyorsun da bari önce adamın sorusunu anlamaya çalış sonra ahkam kes. soru çok mantıklı, lise zamanları benim de aynen aklıma gelmiş bir soru. olayı tüm mekanik aksanların bozulmayacağı bir şekilde hayal edelim.

    eğer pilot uçarken hep düz giderse, uzayın dışına ne yazık ki çıkamaz. burada dünyanın kütlesi yüzünden atmosfer uzay-zaman ekseninde bükülüyor aslında, ve sen de bu kütle çekime maruz kaldığın için hep dünyanın yörüngesinde uçuyorsun. yani aslında teorik olarak dünyanın ekseninden çıkmak istediğin o rotayı çizmek için sürekli olarak uçağı yukarıya yükselicek şekilde uçurman gerekir. eğer hep düz tutarsan sürekli olarak uçak aynı irtifada seyir edecek. yani soruna yanıt hayır, uzaya hiçbir zaman gitmez düz uçarsan. bu olayı şu şekilde anlatayım ki tam olarak anlaşılsın;

    dünyanın tamamen bir küre olduğunu varsayalım ve hatta hiçbir engel olmasın dünyada, ne bir dağ ne bir bina sadece düz toprak zeminden oluşan ve tamamen mükemmel bir küre olduğunu varsayalım dünyanın. ve elimizdeki bir sapanla ileriye doğru bir taş atalım. bu taşı ışık hızında fırlattığımızı farzedelim, yaklaşık olarak bir saniyeden az bir süre sonra bu taş kafanızın arkasına çarpar. çünkü buradaki hız aslında dairesel hızınız olacak, ve merkezcil kuvvet etkisiyle bir tam tur atarak bulunduğu konuma gelecek. bu durumun buradaki uçak örneğinden hiçbir farkı yok, taşın da uçağın da o şekilde bir rota izlemesi için yapacağınız tek şey yukarıya doğru fırlatmak. uçak için de bu durum mümkün değil, belli bir irtifadan sonra oksijen azlığı sebebi ile zaten uçak combustion kısmında yeteri kadar yakıt yakamaz, aynı şekilde gerekli high pressure turbine için basınç üretimi de oluşturamaz vs. vs. vs. şeklinde birçok komplike olay olur, ama buradaki temel olay uzay-zaman ekseninin kütle çekim etkisiyle nasıl büküldüğünü ve bu etkinin nasıl dairesel harekete dönüştüğünü anlamak. umarım anlatabilmişimdir.