michael shermer çok güzel bir söz etmişti; "human is a pattern seeking animal"
bebekler doğduktan sonra daha hiçbir hayat tecrübeleri yokken yüz tanıma algoritmasına sahipler. etrafına baktıklarında visual korteksleri birincil öncelikle "insan yüzü" arar ve ona fokuslanırlar. gülen bir yüzle asık bir suratı doğuştan ayırt edebiliyorlar. keza yüzdeki yaralar, asimetri gibi deformasyonlar tehdit olarak algılanır. bişiler bişiler, bu konuyu uzatmıyorum.
memeler hem erkek hem dişi için önemli bir visual patern. etrafınıza bakınıp dururken görsel korteksiniz hayati anahtar-kilit paternler öncelikli olmak üzere sürekli tarama yapar. bazı kritik visual paternler için match/uyum kriterleri algoritmanın erken safhasında daha aktif bilincin haberi bile yokken fark edilebilir. savanada çalılar arasında yürürken pusuya yatmış avcı bir kedi ile çalıyı ayırt edebiliyorsun bu sayede. daha aktif bilincinizin haberi bile yokken visual cortex alarm üretebilir. misal mutfak tegahınızı ele alalım. tezgahın üstünde bir sürü ıvır zıvır poşet olsun. o görsel kirlilikte misal çakmağınızı arıyorsunuz. çakmak gözünüzün önünde olmasına rağmen bir türlü bulamıyorsunuz. oraya buraya bakıyorsunuz, çakmağın görüntüsü görsel korteksinize defalarca düşüyor olmasına rağmen nedense fark edemiyorsunuz. benzer şeyleri tecrübe etmişinizdir uzatmıyorum. aynı örneği çakmak yerine aynı yerde aynı pixel kısmı görünecek şekilde bir yılan olduğunu farz edin. yılan poşetler arasında gizleniyor olsun, ama sadece çakmak yüzeyi kadar kısmı görünüyor olsun. visual cortex'iniz bunu anında fark eder. algoritmanın daha çok erken bir safhasında "sürüngen doku eşleşmesi" yakalar. bütün görsel alanın taranması, üst algoritmaların işlenmesi bile beklenmeden kısa devre hat üstünden alarm sinyali üretir ve refleksle geri fırlarsınız. arka planda tonlarca hayati işlem olur, ama aktif bilincinizin haberi bile olmaz.
gelgelelim memelere. bir erkeğin güzel bir memeye bakmamak için sarf ettiği eforu hayal edemezsiniz swh. oluyor hayatın olağan akışı içinde, mağaramızdan çıkıyor ve önümüze bir çift çok güzel meme düşüyor. er kişi dağa daşa her yere bakıyor, ama o memeye bakmıyor. ama aklı fikri orada. bunu da hemen seksüel hayvanlığa yormayın. arka planda korteksler arasında binlerce nöron ateşleniyor ve diyor ki "olm bak şu memelere" medeniyet vs ile kategorize etmeyin. bu ilkel primitif bir sürücü. ha meme deryasında yaşıyorsan algoritma doyuma ulaşır olay normalize olur. misal plajda yüzlerce çıplak meme varken dönüp bakmazsın bile. yeri gelir tamamen çıplak meme dikkatini çekmez, ama bulmaca çözmeye meraklı algoritma gider bir dekolteye kilitlenip auto-fill yapmakla uğraşır swh. enteresan şeyler bunlar.
16.03.2024 · 14. sıra
inninaro
15.03.2024 00:52