petrol bitince arapların ne yapacağı sorunsalı 7

adamlar zaten dünyanın her yerindeki en iyi pazarların en büyük ve en karlı şirketlerinin ortağı ve sermayedarı olmuşlar bile çoktan. bugün katar ulusal varlık ve yatırım fonunun sahip olduğu şirketleri ve gayrimenkulleri saymaya kalksak sayfalar dolar taşar.

birileride ıslak rüyaya yatmış şeytan taşlama taşına zam yaparlar, tasmasını tutarlar falan diye. ulan şu arapları bitim kadar sevmem ama bana bu bitli arapları bile savunduracak cahiller var.

sen önce öz vatanında mal mülk edin, petrol sonrası araplar için sonra varsayımda bulun.

tarih boyunca sırtı yere gelmemiş, petrolden önce ticaretle köşeyi bulmuş, önce türkleri sonra batılıları kendisine jandarma etmiş araplara bir bok olmaz sevgili kardeşim. market kasiyerliği bile yapmaktan aciz bu tembel ırkın götünü kim kolluyor bilmiyorum ama bir güç var.

ne yapıcan arabı yağlayıp götüne mi sokacan? sen şimdiden batıyorsun halen arap marap neyin peşindesin. artık aynaya bakın. adam 2000 lira maaşla 10 saat çalışıyor burada aklı doktor,bekçi,öğretmen,polis maaşında bir de gelmiş arapları almanları falan tartışıyor sayfa sayfa. lan izmarit gerçek dünyaya dönmen için daha ne gerekli, geçen hafta 1000 lira olan kötü şayomi telefonlar 1500 oldu 2 günde kendi ülkende. dolar 7 yuro 8. tvlerde kadınlar 50 kişilik öldürme listem var diye gezer oldu. 1.5 aydır masken gelmemiş sağlık bakanı mavi maske mavi gömlekli kombin paylaşıyor tıvitirda. arapmış arabını silkeleyim jöle beyin yuvarlak pembe karpuz kafa seni.

çöllere güneş panelleri kurar elektirik satarlar.

turkiye'ye gelirler. universite bile bedava adamlara. ekmek elden su golden kendilerine bakacak enayi dolu ulke. aliskinlar da bok gibi vergi vermeye. butun sahiller, ormanlar araplara ayrilir. iki uc tane de araplara bakma vergisi cikartilir, pasalar gibi yasatilir o araplar burada. asil biz ne yapacagimiz dusunelim. petrol yok, beton da bitti.

aslinda bunun olmasi icin petrolun bitmesine gerek yoktur...hatta petrol uretiminin coklugu da ayni etkiyi yaratir.

soyle ki..piyasa zaten petrol fiyatlari yukseldigi zaman (talep arzdan fazla oldugu zaman) sistemi dengeliyor. ya uretimi artiriyor ya da talebi kistiriyor. mesela petrol fiyatlari zamaninda 120 dolarlari bulmasaydi elektrikli arabalar bu kadar populer olur muydu ya da bu kadar cok enerji tasarrufu hakkinda yatirim olur muydu?

gunumuze gelirsek..her ne kadar son donemlerde jeopolitik risklerle petrol fiyatlari yukselse de petrol fiyatlari son 3 yilda inanilmaz geriledi. petrole bagimli ulkeler, ki bunu sadece arap ulkeleri olarak da dusunmeyin, genelde kamu maliyesine kisinti, dis borclanma ve rezerv yakma uclemesiyle idare etmeye gitti.

burada bir ekstrem venezuela. venezuela'nin petrol bollugu baslamadan once 15 milyar dolar civarinda doviz rezervi vardi. kendi salakliklari da eklenince bu yeni doneme cok kici acikta yakalandilar ve su anda borclarini odeyemiyorlar, enflasyon yillik bazda 4 hanelerde falan.

bir baska ornek suudi arabistan. suudi arabistan'in petrol bollugundan once 700-750 milyar dolar civarinda rezervi vardi, simdi 450-500 milyar dolar arasinda rezervi var. onlar daha cok dis borclanma ve rezerv yakma secenegini tercih etti. keza rusya da az rezerv yakmadi. rusya'nin ne kadar yeni nesil silah uretme projesi varsa neredeyse iptal konumuna geldi, para yok cunku.

muhtemelen su olur...ufak ulkeler bir sekilde idare eder. katar'dir, birlesik arap emirlikleri'dir bunlar zaten nufusu cucuk kadar olan ve o nufusunun cogu da yabanci olan ulkeler (katar'in sadece %10'u katarli..gerisi yabanci ulke vatandaslari). ancak daha iri ulkelerin yavas yavas mevcut "herkesi devlet memuru yapalim, nasilsa petrolden para geliyor amk" sisteminden cikmalari lazim.

bae ve katar gibi ülkeler bunun farkında oldukları için digital marketing, inovasyon gibi alanlara yöneliyorlar. meselâ en azından popüler spor kulüpleri satın alıyorlar, çevreci şehirler kuruyorlar, milyar dolarlar harcayıp yapay zeka firmalarına ortak oluyorlar veya ne bileyim, yeni enerji kaynakları araştırmak için eşek yüklü fonlar ayırıyorlar. hizmet sektöründe zaten aşmış markaları var; bilhassa hava taşımacılığında: işte qatar airways, emirates airline, bunlar dünyanın en lüks ve popüler vip taşımacılık icrâ eden markaları.

bu konuda geri zekâlı olan iki ülke var: kuveyt ve suudîler. suudîler tüm parasını ve hayallerini iran'ı yok etmek ve onun doğal kaynaklarına çökmek üzere kurguluyor. ekonomileri yavaş yavaş babayı almaya başladı. amerika'ya tek kalemde 350 milyar dolarlık silah siparişi geçiyorlar, millî gelirlerinin yüzde 10'unu savunmaya harcıyorlar. ki, geçenlerde ruslara da sus payı olarak s-400 siparişi geçtiler.

suudîler iç savaşla parçalanacak ama ötekilere bir şey olmaz muhtemelen. zaten bae ve katar, enteresan bir şeriat/batı kanunları kombinasyonu uyguladığından, millet orada yaşamaya can atıyor avrupa'da. suudîler bu konuda çok katı ve bir çekiciliği de yok. meselâ cidde bugün fransızlarda olsa, dünyanın en güzel sahillerinden birine sahiptir, bir sürü turist çeker. ama dediğim gibi özellikle bae'ye hiçbir şey olmaz; çünkü yakın amerikan müttefiki olmasının yanında, kendisi müthiş bir de soft power'a sahip. son günlerde eski cia, kgb ajanlarından müteşekkil bir casusluk ağı inşa ettiklerine dair haberler çıktı. bae'nin bir de internette geniş bir hacker/troll organizasyonu vardır.

çok bae yalıyormuşum gibi oldu, farkındayım.