artık iyice emin olduğum, google'ın aklımızdan geçenleri okuyup ona göre reklam göstermesi durumu.
daha önceden de hep bir şüphem vardı, hiç aratmadığım ama düşündüğüm şeyler reklam olarak karşıma çıkıyordu. ama asla emin olamadım, çünkü belki arkadaş ortamında sesli olarak söyleyip, söylediğimi unutmuşumdur dedim. ta ki geçen haftaya kadar...
geçen hafta tuvaletimi yaparken aklıma tenise başlama fikri geldi. sonra tamamen aklımdan çıktı bu fikir. ne bir yere yazdım, ne kimseye bahsettim. tenise başlama fikri aklıma geldiğinde kulaklığım takılıydı ve telefonum yanımdaydı. ben tenise başlama fikrini unutmuşken, 2 gün sonra karşıma "{x} şehrindeki tenis kurslarını bul" reklamının çıkmasıyla şok oldum. ne bir yere yazmıştım(whatsappda arkadaşlar dahil), ne de sesli olarak söylemiştim.
şimdi diyeceksiniz ki önceki google aramalarımı analiz edip, benimle aynı şeyleri aratan insanların bir sonra ne arattıklarına bakıp, onların arattıklarını bana reklam olarak göstermiş olabilirler. bu kişilerle hayat tarzlarımız çok benzer olduğu için, tenise başlama fikrinin onların aklına da gelmiş olma ihtimali yüksek. ama hikaye burada bitiyor mu? hayır.
google'ın aklımı okuduğundan işkillendikten sonra bir test yapayım dedim. hayat tarzımla alakası olmayan, benimle aynı şeyleri aratan insanların asla aratmayacağı bir şey düşüneyim dedim. aklıma tesbih geldi. hiç yaşam tarzıma uymayan, asla kullanmayacağım bir eşya.
birkaç gün boyunca aklıma geldikçe tesbih almayı düşündüm, kendimi tesbih çekerken hayal ettim. tam aklımdan çıkmışken, artık tesbih düşünmeyi unutmuşken, google karşıma trendyol'un reklamını çıkardı. ve reklam kapağında ne olsa beğenirsiniz? evet, tesbih. ne bir yere yazmıştım, ne aratmıştım, ne de sesli olarak söylemiştim. ama işte karşımdaydı, yaşam tarzımla alakası olmayan tesbih reklamı.
konuyu arkadaşlarıma bahsettiğimde kendilerine çoğunlukla iç çamaşırı reklamı çıktığından bahsettiler. bu yüzden benim bir test grubuna dahil olduğumu düşünüyorum. yani google yeni yapay zekasını test etmek için belli insanları seçmiş ve yeni algoritmalarını onlar üstünde deniyor.
çoğu kişi inanmayacak biliyorum. ama bundan yıllar önce "google bizi dinleyip ona göre reklam gösteriyor" denildiğinde bunu komplo teorisi olarak görüp dalga geçen insanlar şu an google'ın bizi dinleyip reklam göstermesini tamamen kanıksamış durumda. ek olarak, snowden nsa'i herkesi dinlemekle ifşalayalı neredeyse 10 yıl oldu. bu 10 yıl içinde ellerindeki inanılmaz boyutlardaki verileri kullanıp insanların hareketlerini önceden tespit edecek bir algoritma geliştirmiş olmaları, sandığımız kadar düşük ihtimalli değil.