yazılacak çok şey var, o kadar feryatlar edildi zamanında ama nafile, bitirdiler çitfçiliği bitirdiler.
ben aydın'lıyım, babam, dedelerim, amcam, teyzem, hepsi çiftçiydiler. ama şu an sadece teyzem devam ediyor.
bizden örnek verirsem, her şeyi denedik. karpuz ektik, bakla ektik, karnıbahar ektik, domates ektik, en son megalo idea'mız şeftali ağaçlarını diktik ve 10 sene bekledik.
karpuz'da her sene zarar ettik, her sene. babamın emekli maaaşından yedik hep. sebebi çok basit, hal'deki sözüm ona tüccarlar. hepsinin allah bin türlü cezasını versin. 1 adet, üzeri desteklenmiş (yaklaşık 1.5 misli yük alabilen) romörk'ü 100tl'ye sattık. 100 tl. onun için 5 ay boyunca sabah ezanından önce kalktık, işledik. öğleyin kavurucu sıcakta suyunu verdik, çapasını saldık. gün geldi susuzluk baş gösterince şişelerle su taşıdık. geceleri daha iyi su tutar diye gecenin bir vakti elimizde fenerler ile suladık. ama olmadı. yıllık bütün harcamalar hepi topu 600tl tutarken, sattıklarımızın kazancı 400 tl'yi geçmedi. 400tl.
bir sene domates ektik. ama nasıl güzel, nasıl tatlı. kadınlar topluyorlar biz erkekler kenarlara yığıyoruz, oradakiler de kasalıyorlar. ben çekerken susadım, birini meyve yermiş gibi yedim ama tadı hala daha damağmdan gitmez. o ışıl ışıl, yumruktan büyük domateslerde 3 kuruşa satıldılar.
sonra baktık ki bunlarla olmayacak, şeftali güzel parasını çıkarıyor, ona yönelelim dedik. ağaçları diktik. yaklaşık 10 sene bekledik büyümeleri için. ancak onlar büyüdüklerinde, hem piyasası düşmüştü, hem de üst üste geçen soğuk kışlar, meyveleri etkilemişti.
sonunda babam bahçeyi kiraya vermeye başladı, şimdi işleyenler, dünya kadar arazi işliyorlar, bir şekilde kazanıyorlar ama tüyo veriyim, adamın bir diğer işi meyve sebze halinde. anladınız siz onu.
teyzemler misal, bizden daha büyük çitçidirler, ama şimdiye kadar rahat geçirdikleri bir sene görmedim. hep bat çık, hep kredi, sonrasında borç batağı, tam temizledik derken yine borç, sonra yine kredi derken çıkılmaz bir döngüde savaş veriyorlar.
amcamlar da bizden daha büyük arazileri işliyorlardı, ama onlar da devamlı eksideydiler. boş zamanlarında başkalarının işlerine giderek para kazanmaya çalışıyorlardı. amcam baktı gördü ki bu işten bir hal olacağı yok, yarım kalan sigortasını ödemek için demircilik işine geri döndü. emekliliğine bir kaç sene kaldı ama adamın kendi işi varken şimdi birinin yanında demirci olarak çalışıyor. bu süre zarfında bir kaç kez gözünde oluşan yaralar da işin cabası oldu.
bunlar benim çevremdeki, akrabalarımdan örnekler. daha allah'a şükür bize uğramayan, intihar vakaları da bir o kadar arttı son senelerde. adamın 10 bankaya kredisi varmış, yetmemiş tefeciden para almış derken sonunda dayanamayıp pes etmiş bu dünyadan.
bütün bunların çok basit bir çözümü var, taban fiyat politikası ve planlama. ancak devlet babamız sağolsun bu işe girmediği gibi, tam tersi çiftçi gözüme gözükmesin, yok mu mütahit, yok mu tüccar modunda geziniyorlar.
hepimiz her sene görüyoruz. bir sene hatırlayın, adana'da millet domateslerini döküp üzerini ezmişti. neden? çünkü o sene çoğunluk domates ektiği için hal'deki çakal sürüleri herkesin malını öldürüp alıyordu. sonra bir sene ne oldu, domatesin kilosu 10tl oldu. ama inanın çiftçi onu en fazla 3tl'den vermiştir, adım gibi eminim. çünkü hal'deki çakalların elinde şu koz var, "istersen verme kardeşim, sen bilirsin" diyebiliyor. zira karşısındaki adamın malı topladığı gün satması şart! satmazsa bir sonraki gün yumuşamaya, diğer gün çürümeye başlayacaklar. sizin pazardan beğenerek aldığınız çoğu mal ya bir gün önce akşam üstü ya da o günün sabahında toplanıp gelen mallardır. hal böyle olunca, çitçinin elinde pazarlık yapabileceği bir koz olmayınca, adamların minimum fiyata ellerindeki malı çıkarmaktan başka şansları yoktu.
ne yapılmalı. devlet her sene üretilen, tüketilen ve ihraç edilen malların verileri ışığında, her bölgeye ekmesi gereken miktarı bildirmesi ve hal'deki çakallara alabilecekleri taban fiyatı belirlemesi gerekmekte. böylece ne çiftçi gereğinden fazla sayıda aynı ürünü ekmeyecek, hem de halci'nin "serbest piyasa abi" saçmalığından kurtulmuş olacaktır.
bu uzun entry için kusura bakmayın, bu da benden size patetes (bkz: 9gag)
Sık geçen başlıklar
ekşi itiraf
1352
ekşi sözlük dertleşecek insan veritabanı
822
beşiktaş
389
masterchef türkiye
285
erkek yazarlardan kadın yazarlara sorular
277
öğrenildiğinde ufku iki katına çıkaran şeyler
258
kemal kılıçdaroğlu
232
bitcoin
231
galatasaray
231
fatih terim
193
ali koç
173
fenerbahçe
168
anın fotoğrafı
166
şenol güneş
163
muharrem ince
161
bedelli askerlik
149
ekrem imamoğlu
148
game of thrones
146
ikinci el otomobil piyasası
144
pazar sabahı erken kalkmak için bir neden
143
survivor 2022 all-star
142
survivor 2017
130
survivor 2016
118
arda turan
110
arda güler
106
bu saatte hala uyumama sebebi
105
borsa istanbul
102
mauro icardi
99
survivor 2020 ünlüler-gönüllüler
99
gibi (dizi)
98
masterchef türkiye 2023 all-star
98
mario gomez
97
meral akşener
92
aykut kocaman
88
fernando muslera
82
cristiano ronaldo
77
survivor 2024 all-star
77
2016 turizm krizi
74
lionel messi
74
cumartesi sabahı erken kalkmak için bir neden
72
devlet bahçeli
72
fikret orman
72
mustafa kemal atatürk
71
robin van persie
71
vodafone arena
71
yaran inci sözlük entry'leri
70
radamel falcao garcia
69
şu anda çalan şarkı
68
burak yılmaz
66
rusya ukrayna savaşı
66
çaylak onay listesi
65
selahattin demirtaş
63
okan buruk
62
emlak balonu
60
kızılcık şerbeti (dizi)
58
sergen yalçın
58
survivor 2021 ünlüler-gönüllüler
58
ufak tefek cinayetler
58
erkeklerden kadınlara sorular
57
müge anlı ile tatlı sert
57
2016 ekonomik krizi
56
ersun yanal
56
şu an okunan kitap
56
masumlar apartmanı
55
ricardo quaresma
54
muhammed kerem aktürkoğlu
53
sinan oğan
53
vitor pereira
53
survivor 2018 all-star
51
vatanım sensin
50
oğuzhan özyakup
49
ozan tufan
49
ümit özdağ
49
üstteki yazarın nickinin düşündürdüğü
49
aziz yıldırım
48
cenk tosun
48
yaran facebook durum güncellemeleri
48
2018 ekonomik krizi
47
ismail kartal
47
neden sevgilin yok
47
altay bayındır
46
çağla tuğaltay cinayeti
44
donald trump
43
sabire meltem banko
43
suriyeli sığınmacılar
43
an itibarıyla yazarların nerede olup ne yaptığı
42
kim milyoner olmak ister
42
vincent aboubakar
42
igor tudor
41
jorge jesus
41
mesut özil
41
behzat ç.
40
pfizer biontech covid-19 aşısı
40
yüzüklerin efendisi (dizi)
40
jan olde riekerink
39
#pınarürünleriboykot
38
beyaz futbol
38
cüneyt özdemir
38
nevşin mengü
38