hivda 1

çocuk yetiştirmede çoğu zaman zekanın üzerinde durulur. çocuğumun ıq’ su kaç? çocuğum zeki mi acaba? çocuğum zeki değilse ne olur? gibi sorular anne ve babaların gündeminde. doğuştan gelen zeka kapasitesi ki önemlidir fakat zekayı işlemek ve geliştirmek daha önemlidir. kalıtımla gelen zeka, çevresel faktörlerle desteklenirse ancak anlamlı olur. peki aileler bunu nasıl yapabilir?

araştırmalara göre, çocukların zihinsel gelişimi, ilk 5 yıl içerisinde yüzde 80 oranında tamamlanıyor. ebeveynlerin, okul öncesi dönemde çocukların zihinsel gelişimini desteklemesi, çocukların hayatında büyük bir rol oynuyor. zihinsel gelişim desteklenirse kapasitesini artırabilir.. çevredeki uyarıcılarla doğuştan getirilen zekanın kapasitesini artırabildiğini bilmek bize aynı zamanda çocuk yetiştirme konusunda ciddi bir sorumluluk yüklüyor.

çocukları doğru yönlendirmek, 0-10 yaş aralığındaki zeka gelişimlerini önemli ölçüde artırır. çocukların zeka gelişimini artırmak, öğrenme alanlarını geliştirmek, sürekli okuyan ve kendini geliştiren bireyler haline getirmekte de ebeveynlerin rolü büyük. zihinsel gelişimin desteklenmesi ve öğrenme kapasitesinin artırılması entelektüel bir çocuk yetiştirmek için ön koşuldur. peki anne ve babalar nasıl entelektüel bir çocuk yetiştirebilir?

1) çocuğunuzu tanıyın

her çocuk farklı zeka kapasitesine sahiptir ve çocuğunuzu yetenekleri doğrultusunda desteklemek için onu çok iyi tanımanız gerekmektedir. çocuğunuzun ilgi alanlarını ve becerilerini bilmek doğru bir yönlendirme yapmak için çok önemlidir. çocuk ilgisi ve ihtiyacı olduğunda zaten öğrenecektir. önemli olan ilgi ve ihtiyaçlarını belirleyip ona uygun öğrenme ortamları sağlamak ve öğrenmesini desteklemektir.

2) çocuğunuzun sosyalleşmesini sağlayacak alanlar oluşturun

günümüzde teknolojik aletlerin bağımlılık yapacak derecede yoğun kullanımı, stresli şehir hayatı, oyun alanlarının yetersiz oluşu çocuklarda ciddi anlamda yalnızlaşmaya ve içe kapanmaya neden olmaktadır. tiyatroya ve sinemaya gitmek bu anlamda oldukça önemlidir. çocuğun boş zaman etkinliklerini planlarken müzik, doğayı tanıma, resim yapma gibi etkinlikler çocuğun bilişsel, duyuşsal ve fiziksel gelişimini destekleyecek ve aynı zamanda sosyalleşmesini sağlayacaktır. çocuk sosyalleşirken öğrenecektir. anne ve babalar çocuğunun sosyalleşmesi için imkanlar yaratmalı ve çocuklarına bu anlamda destek olmalıdır.

3) çevredeki uyarıcıları artırın

zeka çevredeki uyarıcılarla gelişir. çevreden çocuğa ne kadar uyarıcı verirseniz çocuğunuzun zekası o kadar gelişir ve çocuğunuz o kadar fazla öğrenir. çeşitlenen uyarıcılar çocuğunuzun ilgi ve yeteneklerini keşfetmenize de yardımcı olur. evde çocuklara yönelik dergiler, çizgi romanlar, boyama kitapları, yap bozlar, akıl oyunları ve hikayeler olmalıdır. çocuğunuzun yetenekleri doğrultusunda gelişmesini istiyorsanız ona uygun uyarıcılar evde bulundurulabilir. örneğin müziğe ilgisi varsa evde müzikal enstrümanlar olabilir.

4) iyi alışkanlık kazandırmada model olun

çocuğunuza alışkanlık kazandırmak istiyorsanız, öncelikle siz model olmalısınız. kitap okuma alışkanlığı kazandırmak istiyorsunuz örneğin. bunu sürekli söyleyerek başarma olasılığınız oldukça düşük. çocuk karşısında model olarak kitap okuma alışkanlığı olan bir anne-baba görürse, bu alışkanlığı kazanma şansı daha yüksek olur. çocuklar söylenenden çok gördüğünü uygular.

5)çocuklarınızı aktif öğrenme süreçlerine katın

çocuklar bir etkinlikte aktif olmayı çok severler. evde çocuğunuzla birlikte bir etkinlik yapacaksınız diyelim. etkinliği sadece siz yapmayın. çocuğunuzla birlikte yapın. yaparak yaşayarak öğrenmeler daha kalıcı oluyor. öğrenme sürecinin içinde yer almak öğrenme isteğini de artıracaktır.

6) çocuğunuzla birlikte kaliteli vakit geçirin

ebeveynlerin ihmal ettiği önemli konulardan biri de çocuğuyla birlikte kaliteli vakit geçirmektir. sohbet ederken, tatil yaparken, müzeleri gezerken, belgesel izlerken, başka bir şehre veya başka bir ülkeye giderken, her an çocuğunuz için öğrenme fırsatları yaratabilirsiniz. vakit geçirirken siz televizyon izliyor ve çocuğunuz duvara konuşuyor gibi olmasın. karşılıklı iletişime dayalı, güven temelli ve öğrenmeye dönük vakitler geçirin.

7) bilgisayar okuryazarı olan çocuklar yetiştirin

dünyadaki çoğu ülkenin eğitim sistemi artık dijital eğitim üzerine kuruluyor. bilgiye erişme, değişik kaynaklara kolayca ulaşabilme, edinilen bilgilerin sürekliliğini ve uygulanabilirliğini artırmak açısından aktif bir şekilde teknolojiyi kullanabilen çocukların yetiştirilmesi oldukça önemli. anne babalar bu anlamda çocuklarını destekleyebilmeli ve bu bilgi patlamasında çocuklarının ihtiyacı olan veya olmayan bilgilerin erişilmesi konusunda denetleme yapmalıdır.

8) müzelere gidin

müzeler çocukların çoklu öğrenme ortamları sunmaktadır. günümüzde müzeler çocuklara yönelik, ilgi çekici, eğlenirken öğrenmeye yardımcı olan zenginleştirilmiş programlar sunmaktadırlar. çocuklar müzelerde eserlere bakma, tarihleri ve bilgileri okuma alışkanlığı kazanmalı ve böylece öğrenmelerine katkı sağlanmalıdır. müzelerin okuma salonları da okuma ve araştırma yapmak için kullanılabilir.

9) kütüphaneye gidin

kütüphaneler çok iyi öğrenme ortamlarıdır. araştırma yapmak, kitap okumak, farklı kaynakları taramak açısından önemlidir. unutmayalım ki kütüphanede herhangi bir konuyu araştırmak için giden bir öğrenci, amaçladığından daha çok şey öğrenecektir. çünkü araştırma yapmak çoğu zaman ilgi çekici başka konuya sevk edebilir insanı.