fransa'nın imaj olarak küçümsenmesine yol açan tarihi nedenleri kısaca sıralayalım.
(bkz: dien bien phu)
vietnam savaşı'nın kökeni, -daha önceki çin istilasını saymazsak- fransız işgalidir. yaklaşık 1 yüzyıl boyunca bölgeyi sömürge haline getirmişlerdir. ikinci harp sırasında japon işgaliyle el değiştiren vietnam, harpten sonra japonları topraklarından atmış ancak fransız istilası tekrar başlamıştır. ama vietnam özgürlüğü ufak da olsa bir kere tatmıştı ve bağımsızlık kadehini elinden bırakmaya niyeti yoktu. fransızlara karşı direndiler, savaştılar ve dien bien phu'daki belirleyici muharebeden sonra kazandılar. fransa kuvvetleri, dien bien phu bölgesine korunaklı olduğunu düşündükleri bir üs kurup vietnamlıları üzerlerine çekmek isterler. bunu gerçekten de başarırlar ama karşılarındaki general giap ve askerleri, bu planı fransa için felakete çevirirler. birçoğu ölür ve binlercesi teslim olur. fransızlar bu noktadan sonra vietnam'da tekrar barınamadılar ve kısa süre sonra tamamen çekildiler. aşağı millet gördükleri o ufak tefek ama koca gönüllü adamlar tarafından yaka paça ülkeden atıldılar.
(bkz: fransa seferi)
ikinci harbin tuhaf savaş dönemi bile fransa'nın büyük bir başarısızlığı iken, manstein planı* ile kısa sürede batı cephesi'nde çöken fransa, dünyayı şok etmiştir. birinci harpte, büyük ve kanlı süper savaşları net sonuçlar getirmese de, fransa en azından düşmemişti. ikinci harpte de buna benzer bir sonuç uman dünya, dahiyane bir plana boyun eğen fransa'yı bir daha eskisi gibi ciddiye almayacaktı.
(bkz: vichy hükümeti)
ikinci harpte mihver devletleri'nin* kuklası olan fransa hükümeti. boyun eğdiği yetmiyormuş gibi bir de dizleri üstüne çöken fransa, almanları binicisi kabul edip sırtına almıştır. benzer durumu istiklal harbi yıllarımızda damat ferit paşa hükümetinde de görebiliriz. vichy hükümeti ile fransa, hem kendi topraklarının büyük bir kısmını almanlara açmış hem de okyanus ötesi topraklarının kontrolünü kendisini yenip sırtına binen devletlere vermiştir.
(bkz: almanya'nın birleşmesi)
1871 yılında alman devletlerini prusya önderliğinde birleştiren otto von bismarck, birleşen almanya'nın kralı i. wilhelm'in başına tacı, versailles sarayı'ndaki aynalar galerisi'nde takmıştır. ayrıca, fransa savaş tanrısı napolyon'un ismini taşıyan imparator iii. napolyon, bu savaşta almanlarca esir alınmıştı. bismarck, imparatorları ellerindeyken fransa'ya ateşkes anlaşması önerdi ancak kabul edilmedi ve alman ordusuna başka seçenek bırakılmadı: paris'e kadar girilecekti. nitekim öyle de yaptılar ve fransa'nın kalbine muzaffer bir şekilde girdikleri yetmiyormuş gibi, bir de birleşen ülkelerini burada ilan ettiler. fazla gurur bir yerlere vurur diyen fransa, sonunda silah bırakıp teslim oldu ve versailles'da teslim anlaşması imzalandı.
(bkz: compiegne vagonu)
almanya ile hudut komşusu olan fransa'nın arasındaki münasebet, bir üst maddede görüldüğü üzere eskiye dayanır. birinci harpte teslim olan almanlar, bu mütarekeyi compiegne bölgesinde bir tren vagonu'nda imzalamışlardır ve bu mütareke ile sonraki barış antlaşması olan versailles antlaşması'ndan utanç duyarlar. barış getirmeyen bir barış antlaşması olan versay'dan kısa bir süre sonra dünya yeniden savaşa tutulur ve almanlar fransızları bozguna uğratırlar. utanç anıları hala taze olan führer, fransa'nın teslimiyetini sunacağı anlaşma için bir müzeye kaldırılan compiegne vagonunu getirtir ve teslimiyet orada gerçekleşir.
(bkz: paris'in kurtuluşu)
charles de gaulle'ün ikinci harpte fransa'nın kurtarıcısı olarak paris'e girmesi bile fransa'nın imajını zedelemiştir. harbin avrupa sefer birlikleri komutanı general eisenhower, müttefiki de gaulle için her şeyi hazırlamıştı, bir zafer alayı ile arc de triomphe'un altından şehre girdi. elbette de gaulle ve vatansever fransızlar bu kurtuluşu sağlamışlardı ama atlantik okyanusunun doğu kıyılarına vuran milyonluk müttefik askerlerinin varlığı asıl sebebiydi ve de gaulle yalnızca halk için bir vitrindi. bir zamanlar napolyon'un zaferleri sonrasında askerlerinin altından geçmeleri için inşa ettirdiği zafer takı'nın altından, amerikan askeri gücünün gölgesine sığınarak yürümüştü.
afrika sömürgelerine karşı işlenen suçlar, soğuk savaş dönemindeki basiretsiz politikalar, aristokratik kökenlerin getirdiği olumsuz etkiler ve daha nicesi mevcut. ancak belirtmeden geçilmemeli, bunlar tarihi olaylar ve günümüz izlenimi için önemli bir köken olsa da yalnızca imaj. fransa'nın imaj açısından küçümsenmemesi için bundan daha fazla neden var: tek başına -italyan olsa da- napolyon* bile yeterli bir sebep. ayrıca dönemleriyle birlikte düşünürsek; carolus magnus*, godfrey de bouillon, charles martel, turenne vikontu, ferdinand foch ve daha nicesi gibi. ayrıca felsefe, bilim, sanat, edebiyat, matematik gibi birçok alanda çıkardıkları dehalar da ülkeye saygın bir izlenim katmaktadır. hızla gelişen dünyada hiçbir devlet kolay kolay harbi göze alamaz ve imaj olarak kötü görünse de, fransa, yakın tarihte hızla gerçekleşen gelişmeleri en önlerde takip eden bir ülkedir. fransa'nın ülkemizde sevilmemesi bütün bu günümüz olaylarının doğal bir sonucu olsa da, küçümsenmemesi yararımıza olacaktır.
26.10.2020 · 22. sıra
beren and luithen
25.10.2020 02:25