bddk kararlarının açıklandığı saatte bankalar kapalıydı ve hiç bir şirket dolarını o alış satış makası ile satamaz. dolayısıyla kimse dolarını satmadı, merkez bankası az miktarda sığ piyasada para sattı ve sanki şirketler dövizini satıyormuş havası vermeye çalıştı. aklı beyni yerinde olan hiçbir firma yada döviz mudisi şu durumda faiz artmadan 20 cent bile bozmaz zaten. yarın şirketler dolarlarını bankadan alıp kasalarına koyacaktır yada kkm'ye geçip dolarizasyonu pompalayacaktır. her türlüsü felaket.
dövizi devlet sattı bitirdi cepten yiyorlar habire, şimdi şirketlere satın diyor onlarda da kalmayacak dövize talep daha da artacak böylece, yine de dövizin düşmesini engellemeyecekler. zaten doların düştüğü yok, düşeceği de yok. sadece bir süre yükselmesini engelliyorlar hepsi bu.
bu zorlama 1970 civarında uygulandı, daha sonra demirel çıktı "70 cente muhtacız" dedi çünkü kasada döviz kalmamıştı. mb bankasının dövizi yok ve yaralı şuan kanaması var kıvranıyor, bilmiyor ki kıvrandıkça kanama artar, ölüm yaklaşır, milletin dövizini yanlış politika ile bitirmenin sonucu bu, hala yanlış kararlar alıyorlar.
alınan karar ile şirketler alternatif yollara bakacaklar, fizikiye geçme, paravan şirketlere aktarma, eurobondlara yönelme.. bir sürü alternatifleri var ama sermaye kontrolünü getirmek, orta ve uzun vadede ekonomiyi komple bitirecektir çünkü sermaye kontrolü "tepede sallanan bir giyotin bıçağı" gibidir, kafanızı kopartıp atabilir. elimizde defalarca okuduğumuz örnekler var. bu ve buna benzer kararları lübnan ve sri lanka'da aldı ve iflas etmeleri sadece 6 ay sürdü. içinde bulunduğumuz süreç "uçurumdan düşmeden önceki bir kaç adım öncesi"...
taşıma suyla değirmen döndürücü bir sistemdeyiz. bakın daha abd piyasadan para çekip yakmadı... temmuz itibariyle her ay 95 milyar dolar yakacaklar ve üstelik 1 trilyon dolar yaktıklarından emin olana kadar da buna devam edecekler. ha bence 3-4 yakım sonrası resesyon yüzünden cayacaklardır ama... bu bile bizi batırmaya yetebilir.
şunu aklınızdan çıkarmayın; güçlü para değerli ya da değersiz para değildir. güçlü para beton gibi durup yerinden oynamayan paradır. jöle gibi birkaç ay içinde inip inip çıkan bir para ancak spekülasyon, manipülasyon ve tefecilere short pozisyonlarla kar kapısıdır. tl'yi güçlü tutmak isteyen tl'yi beton gibi sabitler. dolar/tl ister 5 lirada olsun ister 10 lirada olsun, o bir siyasi tercihtir, değişebilir.
o yüzden geldiğimiz noktada hala doların düşeceğini söyleyenler, bekleyenler, bunu dileyenler var. siz kafayı yemişsiniz.
türkiye'de toplam döviz mevduatı neredeyse 230 milyar dolar. ama o 230 milyar dolar yok. sizin cep telefonunuzdan bankaya girdiğiniz anda gördüğünüz sayı aslında bankanın size olan dolar borcundan ibaret. ve evet bankacılık sistemi böyle çalışır bu doğru. ama bir kural ile... bankacılık kuralları gereği bankalarda toplam mevduatın %10'u nakit olarak bulundurulmak zorundadır. buna "zorunlu karşılık" denir. türkiye'de bu zorunlu karşılıkları merkez bankası toplar. peki 230 milyar doların %10'u kaç eder? 23 milyar dolar. merkez bankasının brüt rezervi kaç? 15 milyar dolar civarı. açın evds verilerinden kendiniz bakın. net rezervi kaç? swapları ve borçlarını düşünce -50 milyar dolar... bu ne demek? o 230 milyarın %10 zorunlu karşılığı bile ödenemez durumda demek.
bu yüzden de herkes dolarını satsın diye daha çok yollar deneyeceklerdir.
vakti zamanında x kişisi gitti bankaya 1000 dolar koydu. koyduğu banka 100 doları zorunlu karşılık olarak, 900 dolarını da tl kredi vermek için swap olarak merkez bankasına gönderdi. merkez bankası o 1000 doları geri aldı yani. sonra kamu bankaları ile yine sattı. sonra y kişisi satın aldı bu 1000 doları ve bankaya koydu. aynı tezgah ve çark defalarca döndü... yani 1000 dolardan asimptotik olarak yoktan 8000 dolar kaydi para yaratarak 9000 dolar yaptılar. o 230 milyar dolar rezervin çok büyük bir çoğunluğu yok. neden vatandaşa ucuza sattırmaya çalışıyor zannediyorsunuz?
dolar alan vatan hainidir algısı yaratmaya çalışıyorlar ama ülkenin %80'i dolarize olmuş durumda. sorun aslında dolar alanlarda değil, buna mecbur bıraktıran iktidarın kendisidir.
yarın yada yarından sonra kurun ne olacağının bir önemi yok. kısa ve orta vadede doların patlayacağı belli. dolarınıza sahip çıkın, satmak gibi bir aptallık yapmayın. sermaye kontrolü gelmiş bir ülkede de bankalara asla güvenmeyin. telefonunuza "dolarınız 1 dolar =10 tl olarak bozularak tl mevduatınaçevrilmiştir" mesajı geldiğinde de şaşırmayın, dolarınızı fiziki olarak bulundurun.
28.06.2022 · 5. sıra
deadgodinme
27.06.2022 00:04 ~ 08:38